KP-57240-00011
อยู่จิ๊บอยู่จ๋ำ การทำประมงพื้นบ้านในแม่น้ำคำ
Fisherman Shack [Yu Jib Yu Jam]
ประเภทวัฒนธรรม
จับต้องได้ : Tangible.
หมวดหมู่วัฒนธรรม
ความรู้และแนวปฏิบัติเกี่ยวกับธรรมชาติและจักรวาล
KP:Knowledge and Practices concerning nature and the
ข้อมูล/ประวัติ
บ้านแม่คำสบเปินเป็นพื้นที่มีความอุดมสมบูรณ์ประกอบด้วยดินดี สภาพอากาศดีและที่สำคัญคือมีแหล่งน้ำที่ดีมีความอุดมสมบูรณ์ไม่แห้งแล้ง สายเลือดหลักที่สำคัญของแม่คำสบเปินคือแม่น้ำคำ แม่น้ำคำไหลผ่านบ้านแม่คำสบเปินดังนั้นชีวิตของชาวแม่คำสบเปินย่อมมีความเกี่ยวข้องกับสายน้ำคำแห่งนี้เป็นอย่างมากทั้งด้านการเกษตร พิธีกรรม และการประมง ในช่วงฤดูหนาวหรือช่วงที่แม่น้ำคำลดระดับลงชาวแม่คำสบเปินจะนิยมทำการประมงพื้นบ้านทั้งการหวานแห่ ตกปลา และสิ่งที่น่าสนใจคือการอยู่จิ๊บอยู่จ๋ำ หมายถึงการยกยอหาปลากลางลำน้ำโดยสร้างเพิงพักหรือตูบไว้กลางแม่น้ำ โดยจะหันหน้าเพิงไปลงทางร่องน้ำด้านทางล่อง การอยู่จิ๊บจะทำกันในตอนการคืนไปจนถึงตอนเช้าตรู่ จิ๊บมีลักษณะคลายยอแต่จะมีความแตกต่างในวิธีการยกและสีที่ย้อมจะเป็นสีดำเพราะอุปกรณ์จับสัตว์น้ำชนิดนี้ใช้ในตอนการคืนนั้นเอง ในแม่น้ำแม่คำมีความอุดมสมบูรณ์มีพันธุ์ปลาพื้นเมืองเป็นจำนวนมาก ในสมัยอดีตสามารถจับปลาได้มาก แต่มาระยะหลังเมื่อมีผู้ที่ไม่สนใจในธรรมชาติมักใช้วิธีการจับปลาที่ผิดวิธีคือการช๊อตปลาด้วยไฟฟ้า ซึ่งทำให้ปลาเล็กปลาน้อยตายไปด้วยในการจับปลาแบบนี้ ดังนั้นภายในหมู่บ้านจึงสรา้งกฏเกณฑ์ขึ้นมาบังคับผู้ที่จะมาทำการจับปลาห้ามใช้วิธีการช๊อตปลาด้วยไฟฟ้า และมีบทลงโทษ
ที่ตั้ง
เลขที่ : บ้านแม่คำสบเปิน หมู่ 1 และ บ้านแม่เปิน หมู่ 14 ต. แม่คำ อ. แม่จัน จ. เชียงราย 57240
บุคคล/กลุ่มผู้ให้ข้อมูล
- แม่หลวงลพ คำเงิน
ผู้บันทึกข้อมูล
- ผศ.ดร.พลวัฒ ประพัฒน์ทอง : มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง :
ช่องทางติดต่อ
-
มีผู้เข้าชมจำนวน :699 ครั้ง
บันทึกข้อมูลเมื่อวันที่ : 18/08/2022 - ปรับปรุงล่าสุดวันที่ : 18/08/2022